بیشتر سازندگان، پیشنهادهای فنی و لیست قیمت های خود را در سندی (document) آماده می کنند که به آن پیشنهاد فنی می گویند. پیشنهادهای فنی معمول، شامل: مدل پمپ، کلاس پمپ، نوع پمپ، جزییات ساخت و متریال ها، نوع محرکه ای که پمپ برای آن طراحی شده است، منحنی های مشخصه یا جدولها، وزن دستگاه، قیمت، موجود بودن پمپ برای فروش پس از دریافت سفارش و توافقات قانونی دیگر در خصوص پیش پرداخته، گارانتی، نصب دستگاه، تاریخ فروش، شرایط پرداخت هزینه، مالیات های بیمه حمل و نقل، و… می باشد. داخل پیشنهاد فنی، معمولا نقشه ای از یک پمپ به همراه یک کاتالوگ قرار دارد؛ البته اگر پمپ به طور خصوصی برای مشتری ساخته شود، احتمالا کاتالوگی ارایه نمی گردد، زیرا ممکن است سازنده، اطلاعات رسمی و آزمایش شده ای در این خصوص، موجود نداشته باشد.
برای ارزیابی یک پیشنهاد، باید کلیه مراحل انتخاب پمپ از مجموعه شرایط هیدرولیکی داده شده، مرور شود. این مراحل، با جزییات کامل در ادامه آورده شده است.
الف) محاسبات در انتخاب پمپ
اساسا در انتخاب هر پمپ (کوچک یا بزرگ، گریز از مرکز با رفت و برگشتی و روتاری) باید ۵ مرحله زیر را انجام داد:
- نقشه شماتیک پمپ و لوله ها را رسم کرد.
- دبی را مشخص نمود.
- هد کل را تعیین کرد.
- شرایط سیال را مورد بررسی قرار داد.
- کلاس و نوع پمپ را مشخص نمود.
برای راحتی در روند عملیات این ۵ مرحله را می توان بصورت (سایز، کلاس و بهترین خرید) بخاطر سپرد.
ب) رسم نقشه های شماتیک
نقشه ها باید بر پایه کار واقعی رسم شوند. دیاگرام های تکی خطی، معمولا مناسب ار کار می باشند. همه لوله کشی ها، تجهیزات، شیرها، ابزار آلات و دستگاه های دیگر را باید در سیستم نشان داد. طول لوله های نقشه باید مشخص شوند. باید مطمئن شد که همه ارتفاع های هندسی، عمودی رسم شده اند. چنانچه لوله کشی ها پیچیده باشند، ترسیم نیمه سه بعدی با ایزومتریک غالبا مفید است.
ج) تعیین دبی
شرایط کاری، دبی مورد نیاز را تعیین می کند؛ به عنوان مثال، حداکثر جریان بخار از اگزوز یک توربین به همراه شرایط بخار، حداقل میزان آب سرد مورد نیاز در دمای داده شده را مشخص خواهد کرد. به طور کلی، تغییرات فصلی، فاکتورهای ایمنی مطلوب و …، دبی عملی انتخاب شده را تحت تاثیر قرار می دهد.
د) تعیین هد کل
از مطالب فصل های قبل، می توان برای محاسبه هد پمپ استفاده نمود. به منظور بررسی دوباره توسط سازنده، بهتر است که نقشه کامل سیستم در هنگام درخواست پیشنهاد فنی، به سازنده ارایه شود. با این کار، مهندسین کارخانه سازنده نیز می توانند هد کلی پمپ را محاسبه کرده و محاسبات انجام شده از طرف مشتری را بررسی نمایند. این کار، ابزاری است برای مطمئن شدن از انتخاب دقیق تر پمپ.
ه) بررسی شرایط سیال
گرانش ویژه سیال، دمای سیال، فشار بخار سیال، ویسکوز بنه ماله مشخصه های شیمیایی سال و ما باید با دقت بررسی شوند.
و) انتخاب کلاس و نوع پمپ
بررسی نقشه سیستم پمپاژ، سایز پمپ ها (هد و دبی) مورد نیاز سیستم را مشخص می کند. این کار، اولین فاکتور در تعیین کلاس پمپ است. به عنوان مثال، چنانچه حد بالا و ظرفیت مابین مورد نیاز باشد، احتمالا برای این منظور، یک پمپ رفت و برگشتی مناسب خواهد بود. بررسی و مرور مشخصه های سیال، فاکتور دیگری برای تعیین کلاس پمپ می باشد زیرا شرایط مورد نظر، ممکن است یک یا چند کلاس را در همان ابتدای کار حذف نماید فاکتورهای اقتصادی، ما را بر آن می دارد تا پمپی انتخاب کنیم که کمترین قیمت بر هر گالون پمپاژ را در طی عمر مفید دستگاه داشته باشد.
فاکتورهایی که هنگام انتخاب کلاس پمپ ها، ارزش شناسایی کردن دارند، عبارتند انی: نوع مصرف (پیوسته یا دوره ای)، سرعت کاری پمپ هایی با سرعت بالا، قیمت پایین تری دارند)، بارهای احتمالی و تاثیر آن بر هد پمپ، امکانات موازی با سری شدن و بسیاری از شرایط دیگری که مخصوص کار خواسته شده می باشند. این فاکتورها، به همان میزان دبی و هده ارزش بررسی و مطالعه کردن را دارند، زیرا به همان میزان، دارای اهمیت هستند
ز) انتخاب تعداد پمپ ها
بسته به نیاز، ممکن است که دبی کل، به طور بهینه بین دو پمپ با نصف ظرفیت، و احتمالا یک پمپ پد کی تقسیم شود. این کار، به ویژه در مواقعی مناسب است که دوره کار در نیمه کمتر ظرفیت قرار داشته باشد؛ در این حالت، توان مورد نیاز برای کار یک پمپ، کمتر از توان مورد نیاز پمپی است که در ظرفیت کامل خوهر در نیمه کمتر ظرفیت کل سیستم کار می کند.
اغلب باید چندین طرح تک پمپی و چند پمپی با شرایط کاری مورد نظر، با یکدیگر مقایسه شوند تا تعداد پمپ ها بهینه مشخص گردد.
با مشخص شدن کلاس و نوع پمپ، و به منظور بررسی موجود بودن پمپ مورد نظر طرف کارخانه ای که قصد خرید پمپ را داریم، می توانیم از یک جدول کاری با نمودار کاری استفاده کنیم، البته برای این منظور، باید مجموعه کاملی از اطلاعات بروشورها و دیگر داده ها نیز در دسترس باشد. چنانچه شرایط هیدرولیکی مورد نیاز به مدل استاندارد قرار گیرد، معمولا در عمل، پمپ بزرگ تر بعدی نیز انتخاب می شود مگ آنکه دلایلی وجود داشته باشد که باید هد و دبی مورد نیاز دستگاه، دقیق انتخاب شود. در صورتی که یک سازنده، کلاس و نوع پمپ و یا پمپی با شرایط هیدرولیکی مورد نظر را موجود نداشته باشد، در این صورت، باید به داده های یک یا چند سازنده دیگر مراجعه نمود.
نکته: برخی پمپ ها، برای کار با پروژه مورد نظر به صورت سفارشی ساخته می شوند؛ در این شرایط، سازنده پمپ، باید بیشتر مراحل بالا را انجام دهد.
توجه: طراحی بر پایه داده های تهیه شده، از طرف مهندس پروژه صورت می گیرد.
ح) توان ورودی
توان لازم برای حرکت همه کلاس ها و انواع پمپ ها، می تواند از رابطه زیر محاسبه شود؛
که در این رابطه:
P: توان ورودی (بر حسب وات)،
p: چگالی با دانسیته سیال،
Q: دبی پمپاژ (بر حسب متر مکعب بر ثانیه)،
H: هد کل پمپاژ، و
n: بازده پمپ (عددی بین صفر تا ۱) می باشد.
این رابطه، برای همه سیالاتی که دارای ویسکوزیته برابر آب باشند، به کار میرود.
ط) تغییر عملکرد
در سرعت با تغییر قطر پروانه پمپ های گریز از مرکز، عملکرد دستگاه را تغییر بعد داد. سه قاعده وجود دارد که عملکرد پمپ را به تغییرات سرعت مرتبط می کند، و سه قاعده نیز برای ارتباط بین عملکرد پمپ و تغییر قطر پروانه وجود دارد. چنانچه قطر پروانه ثابت بماند؛
- ظرفیت پمپ، به صورت خطی با سرعت تغییر خواهد کرد.
- هد، با مربع سرعت تغییر خواهد کرد.
- توان ورودی، با مکعب سرعت تغییر خواهد کرد.
در سرعتهای ثابت:
- ظرفیت، به صورت خطی با قطر پروانه تغییر خواهد کرد.
- هد، با مربع قطر پروانه تغییر خواهد کرد.
- توان ورودی، به نسبت مکعب قطر پروانه تغییر خواهد کرد.
این قوانین، تقریبا برای همه پمپ های گریز از مرکز معتبر است. در قسمت های قبلی، به تفصیل در این خصوص توضیح داده شده است.
ی) کوپلینگ های انعطاف پذیر
تقریبا در تمامی پمپ های گریز از مرکز، از کوپلینگ های انعطاف پذیر استفاده میشود. کوپلینگ های انعطاف پذیر، تا اندازهای ناهمراستایی محوری و زاویه ای را تحمل می کنند. برای استفاده از کوپلینگ های انعطاف پذیر، باید توان منتقل شده به علاوه سرعت گردش و فاکتورهای مصرفی مشخص شوند. فاکتورهای مصرفی، جبرانی برای شوکهای باری و دیگر تغییرات در توان ورودی می باشند. این کوپلینگ ها، اغلب برحسب توان در هر rpm100 ارزیابی شده و از رابطه زیر محاسبه می گردند:
در این رابطه C نرخ کوپلینگ با coupling rating (بر حسب کیلووات در هر rpm100)
p: توان ورودی به پمپ
F : فاکتور مصرفی کوپلینگ
S: سرعت کوپلینگ (برحسب rpm) می باشد. فاکتورهای مصرفی، از سازندرا سازنده دیگر و با توجه به نوع محرکه استفاده شده برای پمپ ها، متفاوت می باشندى ده مثال، سازنده ای، از فاکتورهای مصرفی زیر استفاده می کند:
پمپ گریز از مرکز با محرکه توربینی، ۲۵/۱:
پمپ گریز از مرکز با محرکه موتوری، ۵/۱ :
پمپ هایی با محرکه های موتوری دو گانه و سه گانه، ۵/۳:
پمپ های گریز از مرکز با محرکه دیزلی، ۰/۳:
پمپ هایی با محرکه دیزلی دوگانه و سه گانه،۵/ ۵
مثال: برای پمپی با بحرکه دیزلی سه گانه با توان کاری hp600 و سرعت گارمی ۱۱۵۰، چه کوپلینگی باید انتخاب شود؟
در عمل، هنگام انتخاب کوپلینگ، باید مطمئن شد که از فاکتور های مصرفی درستی استفاده شده است؛ زیرا مقادیر، از سازنده ای به سازنده دیگر متفاوت می باشد.